Ξεπουλήθηκε μυκηναϊκή κύλιξ με το «μαγικό» χταποδολούλουδο!

Του Γιώργου Λεκάκη

 

Κύλιξ μυκηναϊκής εποχής, έξοχο δείγμα γλυπτικής κεραμικής, έργο τέχνης της Υστεροελλαδικής ΙΙΙΑ2 εποχής, φιλοτεχνημένο τον 14ο – αρχές του 13ου αιώνα π.Χ. ξεπουλήθηκε από τον οίκο Σόθμπις, σε δημοπρασία στις 4.12.2018…

Πρόκειται για κύλικα με λεπτό στέλεχος, που καταλήγει σε ένα βαθύ κωνικό κύπελλο με ελαφρώς αναποδογυρισμένο χείλος και δίδυμες λαβές!

Αλλά αυτό που έχει ιδιαιτέρα σημασία είναι η εξωτερική διακοσμημένη επιφάνειά του: Στην μία πλευρά έχει ένα συνδυασμένο μοτίβο χταποδιού και λουλουδιού (το λεγόμενο χταποδολούλουδο), φυτό με ισχυρά αποτροπαϊκά μάτια (γλαύκας), ίσως ένα είδος ψυχανθούς! Και είναι σημαντικό, διότι τα συνδυασμένα όντα, ζωικού και φυτικού βασιλείου, είναι πολύ-πολύ σπάνια «μαγικά»!

Επίσης, ζώνες κοσμούν το στέλεχος και το πόδι!

Το αγγείο έχει ύψος 18,1 εκατ. και διάμετρο 15,7 εκατ.

Το ανεκτίμητον… εκτιμήθηκε 13.500 ευρώ!

Η «ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ», κατά τους πλυντηριο-ξεπουλητές:

• Münzen & Medaillen, Βασιλεία Ελβετίας, δημοπρασία 51, 14/15.5.1975, αρ. 39, illus.
• Christie’s, Άμστερνταμ, 21.2.1985, αρ. 282 και «ιδιωτική συλλογή» στο Άμστερνταμ, που αποκτήθηκε κατά την παραπάνω πώληση…

Καμμία νομιμότητα, λοιπόν, κατοχής και πώλησης…

Για παρόμοια, βλ.:

• Kunsten Antiekveiling, 1986, σελ. 242, σελ. 13, illus.
• A.J.B. Wace «Chamber tombs at Mycenae» (Αρχαιολογία, τόμος 82), 1932, pl. 16b.
• Α. Furumark «Η μυκηναϊκή αγγειοπλαστική. Ανάλυση και Ταξινόμηση» / «The Mycenaean Pottery. Analysis and Classification», 1941 (79, 257, pl. 17, 18:34, σχ. 44).
• Sotheby’s, Νέα Υόρκη, 5.12.2007, αρ. 38.

Επειδή δε «πολλά μεταξύ κύλικος πέλει και χείλεος άκρου», συντόμως θα συμβούν πολλά και μοιραία…

• Ένα άλλο αρχαίο ελληνικό μελανόμορφο κύπελλο με χταπόδι (παραπάνω φωτογραφία), έργο του 5ου αιώνα π.Χ., ύψους 7,3 εκατ. ξεπουλιέται από την Freeman’s | Hindman του Σικάγο ΗΠΑ, στις 16.5.2025 και το ανεκτίμητον… εκτιμάται 40.000 δολλ.!!!

Η προέλευσή του, κατά τους ξεπουλητάδες:

• Leo Mildenberg (1913-2001), Ζυρίχη, αποκτήθηκε πριν από το 1981.
• Christie’s, Λονδίνο, A Peaceable Kingdom, The Leo Mildenberg Collection of Animals , 26-27.10.2004, Lot 39.
• Phoenix Ancient Art, Νέα Υόρκη, 2006 (ανώνυμος κατάλογος έκθεσης, σελ. 12-13, 98, αρ. 6).

Δημοσιεύτηκε στα έργα:

• A. Kozloff (επιμ.) “Animals in Ancient Art From the Leo Mildenberg Collection”, Κλίβελαντ, 1981, σελ. 147-148, αρ. 126.
• PE Mottahedeh (επιμ.) “Out of Noah’s Ark: Animals in Ancient Art from the Leo Mildenberg Collection”, Ιερουσαλήμ, 1997, σ. 16, αρ. 7.
• “The Painter’s Eye: The Art of Greek Ceramics, Greek Vases from a Swiss Private Collection and Other European Collections” / “Το Μάτι του Ζωγράφου: Η Τέχνη της Ελληνικής Κεραμικής, Ελληνικά Αγγεία από Ελβετική Ιδιωτική Συλλογή και Άλλες Ευρωπαϊκές Συλλογές”, Γενεύη και Νέα Υόρκη, 2006, σελ. 80-81, αρ. 18.
• arxeion-politismou.gr