Η παρακάτω ιστορία, για όσους δεν την ξέρουν, αναφέρεται στον Στέλιο Κουμάτσο, έναν ερασιτέχνη ερευνητή με απίστευτη εμμονή με την αναζήτηση του τάφου του Αλεξάνδρου.
Όσο κι αν οι μέθοδοι του υπήρξαν ανορθόδοξες, παράνομες και ίσως παράδειγμα προς αποφυγήν στις περισσότερες των περιπτώσεων, δεν κρύβω πως θαυμάζω λίγο την επιμονή του να κυνηγάει το όνειρό του.
Σπάνια απόπειρες σαν αυτές του Κουμάτσου έχουν ευτυχή κατάληξη, αλλά και αυτές έχουν τη θέση τους στην ιστορία.
Ελπίζω να βρείτε την ιστορία όσο ενδιαφέρουσα την βρήκα και εγώ.
"O Στέλιος Κουμάτσος, σερβιτόρος σε καφενείο της Αλεξάνδρειας, είναι ίσως απο τους πιο γραφικούς χαρακτήρες μεταξύ των ερασιτεχνών που αναζητούσαν επιμονα τον τάφο του Αλεξάνδρου στην Αλεξάνδρεια.
Τα κουτσομπολιά και οι φήμες που άκουγε καθημερινά στη δουλειά του αλλά και ευρήματα που του παρουσίαζαν οι πελάτες του, έδιναν τροφή στις φαντασιώσεις του.
Ο Κουμάτσος ενεπλάκη σε μια σειρά από απίθανες και παράνομες ανασκαφές στην πόλη.
Ό,τι μπορούσε να σώσει από το εισόδημά του το επένδυε στην ελπίδα του να ανακαλύψει το Σώμα και τους θησαυρούς του. Χωρίς κάποια ξεκάθαρη εικόνα για την αρχαιολογία και την ιστορία της Αλεξάνδρειας ξεκίνησε τις περιπέτειές του τη δεκαετία του 1950, προσπαθώντας όπως μπορούσε να εξασφαλίσει άδειες για κάποιες από τις ανασκαφές του.
Επίσημα στοιχεία δείχνουν 322 (!) αιτήσεις εντός μιας περιόδου 30 χρόνων με σκοπό την πρόσβαση σε ανασκαφικές περιλήψεις άλλων ομάδων ή για έκδοση αδειών ανασκαφής.
Όσο κι αν προσπαθούσε πάντως να εξασφαλίσει νόμιμες άδειες, τίποτε δεν το συγκρατούσε και από το να σκάβει κρυφά τις νύχτες, πχ. στην αυλή της μοναστηριού του αγίου Σάββα, όπου ανακάλυψε αρχαία τοιχώματα, ανακοινώνοντας ακολούθως στα τοπικά ΜΜΕ πως ο χαμένος τάφος του Αλεξάνδρου βρέθηκε.
Μερικές από τις απόπειρες του αποδείχτηκαν τουλάχιστον ντροπιαστικές, καθώς πολλές φορές επέμενε να ανασκάπτει σημεία που ήταν μέχρι και πρόσφατα (19ο αιώνα) κάτω από τη θάλασσα. Οι δραστηριότητες του Κουμάτσου τέλειωσαν απότομα όταν οι αρχές του απαγόρεψαν οριστικά να επιχειρεί ανασκαφές.
Ο Κουμάτσος δεν το έβαλε κάτω και έκανε τα αδύνατα δυνατά για να τους πείσει να αλλάξουν γνώμη.
Ο Κουμάτσος δεν άργησε να γίνει γνωστός και εκτός συνόρων.
Σε μια αρχαιολογική διάσκεψη τον Ιούνιο του 1961, ο Κουμάτσος βρήκε την ευκαιρία να καλέσει στο καφενείο του τον καθηγητή Peter Fraser του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, ίσως τον ιστορικό/αρχαιολόγο με το μεγαλύτερο κύρος εκείνης της περιόδου σε θέματα που αφορούσαν την Πτολεμαϊκή Αλεξάνδρεια.
Αυτό που έπεισε τον Fraser να συναντηθεί με τον Κουμάτσο ήταν κάτι που ο τελευταίος φυλούσε με ευλάβια: το "βιβλίο του Αλεξάνδρου", όπως το αποκαλούσε.
Στις σελίδες του ο Κουμάτσος συγκέντρωνε σημειώσεις και "αδιάσειστα" στοιχεία για την τοποθεσία του τάφου, όπως είχαν προκύψει από τις αναζητήσεις του.
Ο Fraser περίμενε να σταθεί τυχερός, αλλά σύντομα απογοητεύτηκε.
Ο Κουμάτσος του επέτρεψε μόνο μια γρήγορη διερεύνηση του βιβλίου, αλλά αυτό αρκούσε.
Ο Fraser αμέσως διαπίστωσε ότι το βιβλίο δεν περιείχε τίποτε αξιόλογο, πέρα από στοιχεία για την αφέλεια του Κουμάτσου. Όπως δήλωσε αργότερα ο καθηγητής, "...προς έκπληξή μου, η μια σελίδα μετά την άλλη ήταν γεμάτη με πρόχειρες, λανθασμένες και παιδικές απεικονίσεις και αναπαραστάσεις προσόψεων ελληνικών ναών και τάφος με ανούσιες επιγραφές".
Οι ελληνικές επιγραφές, συνεχίσε, ήταν ανακατεμένες με κοπτικά γράμματα. Σφίγγες στηρίζονταν ώμο με ώμο κοντά σε κακοζωγραφισμένες εκκλησίες.
Όταν ο Κουμάτσος του υπέδειξε μια επιγραφή η οποία θεωρούσε πως αποτελούσε ύμνο προς τον Αλέξανδρο, ο Fraser δε βρήκε το θάρρος να του πει την αλήθεια.
"Είναι απίθανο πως ένα άτομο μπορεί να παρασυρθεί από τις αυταπάτες του, ακόμα και όταν όλα τα στοιχεία που του δείχνουν το σωστό δρόμο είναι μπροστά στα μάτια του, γραμμένα στην ίδια του τη γλώσσα, αλλά αυτά είναι τα γεγονότα...".
Οι επιγραφές, όπως διαπίστωσε ο Fraser, δεν ήταν παρά αντίγραφα πλαστών επιγραφών που υπήρχαν και στο Ελληνορωμαϊκό μουσείο της Αλεξάνδρειας που τις είχε αγοράσει ο Evaristo Breccia το 1912 από ένα συλλέκτη.
Τα πρωτότυπα, όπως ίσως και τα πλαστά αντίγραφα, είχαν προέλθει από το χωριό Abu el Matamir, δυτικά του δέλτα του Νείλου, και όπως εκτίμησε ο Fraser, είχαν κατασκευαστεί από τον ίδιο το συλλέκτη.
Το "ιερό δισκοπότηρο" του Κουμάτσου δεν ήταν παρά ευφάνταστο συνονθύλευμα εικόνων, που ψήθηκαν σε φούρνο για να μοιάζουν με αρχαία.
Ο Κουμάτσος δεν πτοήθηκε και συνέχισε τις αναζητήσεις του. Καθώς τα χρόνια πέρναγαν και τα λεφτά λιγόστευαν, οι απάτες του άρχισαν να γίνονται απελπιστικές.
Έφτασε σε σημείο να πλαστογραφήσει έναν αρχαίο χάρτη προσθέτωντας περίεργα σύμβολα για να δείξει την ακριβή θέση του τάφου.
Τελικά, κατέληξε να χρησιμοποιήσει τη γνωστή φόρμουλα: την ιστορία πως σε ένα υπόγειο πέρασμα που βρήκε μια επιγραφή με το όνομα "Αλέξανδρος" εντόπισε μια τρύπα μέσα από την οποία κατάφερε να δει μια γυάλινη σαρκοφάγο.
Τα πνεύματα του Σκυλιτζή και του Ιωαννίδη (εφευρέτες αυτής της απάτης) φαίνεται πως του έδωσαν την έγκριση να χρησιμοποιήσει την ιστορία τους.
Προς το τέλος της ζωής του ο Κουμάτσος προσέφερε σε ένα από τα αφεντικά του να ανταλλάξει τις σημειώσεις του με μία καλύτερη σύνταξη και μια Mercedes.
Τελικά ο Κουμούτσος έφυγε απο τη ζωή το 1991 (στην Ελλάδα). Ίσως πλέον ο Κουμάτσος να έχει βρει την απάντηση στην ερώτηση που τον στοίχειωσε εν ζωή, μετά θάνατον, συζητώντας με τον Αλέξανδρο για τον τάφο, αστειευόμενος με τον Achille Adrianni (αρχαιολόγος που ανακάλυψε απομεινάρια πολυτελούς μακεδονικού τάφου στην Αλεξάνδρεια), και περιμένοντας τον Peter Fraser για να συζητήσει ξανά μαζί του, έχοντας αυτή τη φορά το πάνω χέρι..."
Nicholas Saunders "Alexander's tomb: the 2000 year old obsession to find the lost conqueror" .
http://www.bibalex.org…/Fil…/news%20letter%20issue%2010.pdf
Rhesus Thracian
Δεν υπάρχουν σχόλια :
Δημοσίευση σχολίου