Αγροικία ρωμαϊκών χρόνων

ΓΙΩΤΑ ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ

Επιπλέον, στοιχεία για το «παζλ» που αφορά την οργάνωση της υπαίθρου της Θεσσαλονίκης κατά την αρχαιότητα έρχεται να προσθέσει η αγροικία των ρωμαϊκών χρόνων, που ήρθε στο φως στην περιοχή Ελαιόρεμα της Πυλαίας Θεσσαλονίκης. Αλλά και μοναδικού μεγέθους γυάλινα πετράδια, ψηφίδες πολυτελείας σε λατρευτικά και εκκλησιαστικά σκεύη αποκάλυψε η αρχαιολογική σκαπάνη. Περισσότερες πληροφορίες θα ανακοινωθούν κατά τη διάρκεια της 28ης Αρχαιολογικής Συνάντησης για τις ανασκαφές του 2014 στη Μακεδονία και τη Θράκη, η οποία θα πραγματοποιηθεί, από 5 έως 7 Μαρτίου, στην Αίθουσα Τελετών του παλαιού κτιρίου της Φιλοσοφικής Σχολής του ΑΠΘ.

Οπως εξήγησε στον «Α» η Μαγδαληνή Βάλλα της Εφορείας Περιφέρειας Θεσσαλονίκης, κατά την ανακοίνωσή της με θέμα «Ελαιόρεμα της Πυλαίας: εγκατάσταση ρωμαϊκών χρόνων» (6 Μαρτίου, στις 17.45) θα αναφερθεί στα ευρήματα που εντοπίστηκαν στη διάρκεια εργασιών του δήμου: «Πρόκειται για ένα τμήμα κτιριακού συγκροτήματος αγροτικού χαρακτήρα, το οποίο ξεκινά από τέλη 1ου - αρχές του 2ου αιώνα μ.Χ. και φτάνει μέχρι και τον 4ο αιώνα μ.Χ., όταν και εγκαταλείπεται. Κατά πάσα πιθανότητα πρόκειται για μια αγροικία με δύο κτιριακές φάσεις, εκ των οποίων στη δεύτερη γίνονται ανακαινίσεις και αλλαγές στο σχεδιασμό των χώρων. Οσον αφορά τα κινητά ευρήματα, βρήκαμε κεραμική (λυχνάρια, κομμάτια από αποθηκευτικά σκεύη) και νομίσματα».

Η ίδια συμπληρώνει σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας και τη σημασία του: «Πρόκειται για την τρίτη αγροικία που εντοπίζεται στην περιοχή αυτή της Θεσσαλονίκης -ανατολικά έχουν βρεθεί και αρκετές άλλες- που μαρτυρούν στοιχεία για την οργάνωση της υπαίθρου της Θεσσαλονίκης. Στη συγκεκριμένη δεν έχουμε βρει χώρους διαβίωσης -ενδεχομένως να αποκαλυφθούν στη συνέχεια- αυτό που έχει ανασκαφεί είναι χώροι κατά κύριο λόγο αστέγαστοι. Πάντως, από τις μέχρι τώρα αγροικίες που έχουν εντοπιστεί αυτό που προκύπτει είναι ότι συνήθως υπάρχουν χώροι διαβίωσης των ιδιοκτητών και των εργατών, καθώς και αποθηκευτικοί χώροι -όπου φυλάσσονταν η αγροτική παραγωγή, όπως σιτηρά, δημητριακά, κρασί- και χώροι σταβλισμού των ζώων».

Πολύτιμα «πετράδια»

Για μοναδικά ως προς το μέγεθος «πολύτιμα πετράδια» κάνει λόγο ο αρχαιολόγος - μουσειολόγος στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Αναστάσιος Αντωνάρας στην ανακοίνωσή του με τίτλο «Μια ιδιαίτερη ομάδα γυάλινων παλαιοχριστιανικών υαλόλιθων μεγάλου μεγέθους από τη Θεσσαλονίκη» (6 Μαρτίου, στις 12.45):

«Πρόκειται για νέα, αδημοσίευτα ευρήματα σκουροπράσινων ως επί το πλείστον υαλόλιθων μεγάλου μεγέθους (7X4X0,5 εκ.) που έχουν εντοπιστεί σε τέσσερις βασιλικές του μακεδονικού χώρου. Είναι μοναδικά ως προς το μέγεθος, αφού φτάνουν τα 7 εκατοστά, όταν η συνήθης διάσταση μιας πέτρας για τη διακόσμηση ενός δαχτυλιδιού ήταν κάπου στο 0,8. Τα ευρήματα αυτά είναι προϊόντα ενός εργαστηρίου υαλουργίας της Θεσσαλονίκης του όψιμου 6ου αιώνα, που εντοπίστηκε σε ανασκαφή στην οδό Β. Ηρακλείου 45. Ουσιαστικά, πρόκειται για υαλόλιθους που χρησιμοποιούνταν για τη διακόσμηση πολύτιμων και άλλων εκκλησιαστικών αντικειμένων, αλλά και τις απεικονίσεις σε σύγχρονά τους εντοίχια ψηφιδωτά, τοιχογραφίες και υφάσματα, όπου απεικονίζονται επιμήκη ή ωοειδή πράσινα, μπλε ή κόκκινα στοιχεία να κοσμούν διάλιθα πλαίσια των παραστάσεων, κτίρια, αρχιτεκτονικά μέλη ή και κινητά αντικείμενα. Mέσω των ευρημάτων αυτών αποκαλύπτεται μία νέα όψη της παλαιοχριστιανικής υαλουργίας». Ο ίδιος συμπληρώνει ότι «μπορείτε να αναλογιστείτε ότι στο μέγεθος αυτό πολύτιμους λίθους -όπως σμαράγδια και ρουμπίνια- μπορούσε να αντέξει μόνο το βαλάντιο ενός βασιλιά. Και αυτοί οι υαλολίθοι, όμως, στην εποχή τους συνδέονται με τις οικονομικά ανώτερες τάξεις -ως κάποια δωρεά στους ναούς. Επιπλέον, τα ευρήματα αυτά αποτελούν μια επιπλέον μαρτυρία για το εμπόριο της Θεσσαλονίκης που έφτανε σε απομακρυσμένες περιοχές (Χαλκιδική, Πιερία)».



agelioforos.gr